Legionella voorkomen in jouw gebouw

25 juli 2025

Stel je voor: een school die na de zomervakantie weer opengaat. Of een sportschool die tijdens een verbouwing wekenlang dicht is geweest. In al die tijd heeft het water in leidingen stilgestaan. En dat is precies het moment waarop legionellabacteriën hun kans grijpen. Het klinkt als iets wat je alleen in ziekenhuizen tegenkomt, maar legionella komt vaker voor dan je denkt. En het goede nieuws? Je kunt het goed voorkomen, zolang je weet waar je op moet letten.

Stilstaand water is een risico

Wanneer water langdurig stilstaat, bijvoorbeeld in een douchekop, leidingsysteem of brandslang, ontstaat een verhoogde kans op de groei van legionella. Zeker als het water tussen de 25 en 45 graden blijft hangen, want dat is precies de temperatuur waarin de bacterie zich prettig voelt. Daarom is het belangrijk om regelmatig installaties door te spoelen en te controleren.

Een ander belangrijk aandachtspunt is de keerklep. Die krijgt lang niet altijd de aandacht die hij verdient.

Waarom een keerklepcontrole onmisbaar is

Een keerklep zorgt ervoor dat water maar één kant op kan stromen. Daarmee voorkom je dat vervuild of stilstaand water terugstroomt in het schone leidingnet. Als een keerklep kapot of versleten is, kan dit gezondheidsrisico’s opleveren. Daarom is een jaarlijkse keerklepcontrole geen overbodige luxe, maar een logische stap in het onderhoud.

Vooral in gebouwen met veel tappunten, zoals sporthallen, zorginstellingen of kantoorpanden, is zo’n controle essentieel. Het is een kleine ingreep met grote impact.

Wat valt er onder legionellapreventie?

Goede legionellapreventie bestaat uit meerdere onderdelen. Denk bijvoorbeeld aan:

• Het regelmatig doorspoelen van leidingen bij weinig gebruik
• Het controleren en vervangen van keerkleppen
• Het op temperatuur houden van koud en warm water
• Het laten uitvoeren van watermonsters en analyses
• Het bijhouden van logboeken en onderhoudsplannen

Door dit soort maatregelen te nemen, verklein je de kans op besmetting aanzienlijk.

Wettelijke verplichting of gewoon verstandig?

In sommige gevallen is legionellapreventie wettelijk verplicht. Denk aan zorginstellingen, kinderdagverblijven of sportaccommodaties. Maar ook als je niet onder de wetgeving valt, blijft het verstandig om risico’s in kaart te brengen en preventief te handelen. Zeker wanneer je verantwoordelijk bent voor bewoners, bezoekers of medewerkers.

Vergeet de keerklepcontrole niet

Een goed werkende keerklep is een klein maar cruciaal onderdeel van het grotere geheel. Zorg er daarom voor dat je de keerklepcontrole meeneemt in je jaarlijkse inspectie of onderhoudscontract. Het kost weinig moeite, maar voorkomt potentieel grote problemen.

Veiligheid begint bij bewustwording

Of je nu eigenaar bent van een bedrijfspand, verantwoordelijk bent voor een VvE of beheerder bent van een sportcomplex: een veilige waterinstallatie vraagt om aandacht. Met regelmatige controles, goed onderhoud en slimme keuzes in ontwerp en gebruik kun je veel ellende voorkomen. Legionellapreventie is geen ingewikkeld proces, maar wél eentje waar je bewust aan moet blijven werken.